Cyffredinol

Beth mae Bute Energy yn cynnig ei ddatblygu ar gyfer Lan Fawr?

Mae ein cynlluniau cynnar ar gyfer y safle hwn yn ceisio darparu Parc Ynni a fydd yn darparu tua 368MW o ynni glân, gwyrdd gan ddefnyddio’r dechnoleg tyrbinau gwynt ddiweddaraf – digon i bweru hyd at 253,700 o gartrefi yn seiliedig ar safonau’r diwydiant*.

Mae’r datblygiad arfaethedig yn cynnwys 55 o dyrbinau gwynt gydag uchder tybiedig blaen y llafn o 220m, sylfeini tyrbinau, llawr caled craen ac ardaloedd gosod/storio.

Bydd llwybrau mynediad hefyd, seilwaith cysylltiedig arall gan gynnwys is-orsaf, adeilad rheoli, offer mesur gwynt a chyfansoddion adeiladu a storio dros dro. Bydd pob un o’r tyrbinau yn dod gyda naill ai trawsnewidyddion allanol neu fewnol, sylfeini tyrbinau, llawr caled craen ac ardaloedd gosod/storio. Bydd ardaloedd rheoli cynefinoedd hefyd yn cael eu hintegreiddio i’r cynnig a bydd rhagor o fanylion am y rhain ar gael wrth i’r prosiect fynd rhagddo.

* Yn seiliedig ar y defnydd cyfartalog o gartrefi yn y DU a gymerwyd o Gronfa Ddata Ynni Gwynt y DU (UKWED) | RenewableUK.

Pam mae'r safle hwn wedi cael ei ddewis?

Mae’r safle hwn wedi’i nodi fel un sydd â mynediad rhagorol i adnoddau gwynt ac argaeledd mynediad i’r safle. Rydym wedi cynnal astudiaethau technegol helaeth ar y safle ac wrth y ddesg yn ogystal ag asesiadau dichonoldeb amgylcheddol i’n helpu i ddangos bod y safle’n optimaidd ar gyfer cynhyrchu ynni adnewyddadwy.

Pryd ydych chi'n cyflwyno'r cais cynllunio?

Rydym yn dal i fod yng nghyfnod cynnar y prosiect, a byddwn yn parhau i ymgysylltu â’r cymunedau wrth i ni fireinio’r dyluniadau. Ar hyn o bryd rydym yn anelu at gyflwyno’r cais cynllunio i Benderfyniadau Cynllunio ac Amgylchedd Cymru (PEDW) ddiwedd 2027.

Pwy fydd yn penderfynu a yw cynigion y Parc Ynni yn cael caniatâd cynllunio?

Gan fod disgwyl i’r Parc Ynni arfaethedig gael capasiti cynhyrchu gosodedig o dros 50MW, mae’n dod o fewn y gyfundrefn Caniatâd Seilwaith (IC) newydd.

Cyflwynir ceisiadau IC i Weinidogion Llywodraeth Cymru i benderfynu arnynt drwy Benderfyniadau Cynllunio ac Amgylchedd Cymru (PEDW). Gall rhanddeiliaid lleol a thrigolion roi eu barn ar sawl cam o’r broses gynllunio, gan gynnwys yn y cyfnodau anstatudol, cyn ymgeisio a phenderfynu. Disgwylir i’r dyddiad cyflwyno ar gyfer y cais IC fod ddiwedd 2027.

Mae Cyngor Sir Ceredigion a Chyngor Sir Caerfyrddin yn ymgyngoreion statudol allweddol a byddant yn paratoi Adroddiad Effaith Lleol ar gyfer PEDW ar y cais.

A fydd y tyrbinau gwynt yn swnllyd?

Byddwn yn cynnal monitro sŵn yn unol ag arfer gorau, deddfwriaeth berthnasol ac mewn ymgynghoriad â Chyngor Sir Ceredigion a Chyngor Sir Caerfyrddin. Mae hyn yn sicrhau bod terfynau sŵn wedi’u gosod i amddiffyn trigolion lleol a diogelu amwynder preswyl. Bydd unrhyw ganiatâd cynllunio a roddir yn cynnwys terfynau sŵn llym, ac rydym wedi ymrwymo i beidio â’u rhagori.

Bydd sŵn dros dro yn ystod y gwaith adeiladu yn cael ei reoli trwy Gynllun Rheoli Amgylcheddol Adeiladu a’i liniaru cymaint â phosibl trwy fesurau rheoledig. Mae’r rhain yn cynnwys oriau gwaith sefydledig, rhaglenni rheoli sŵn, ac amseroedd dosbarthu.

A yw treftadaeth yr ardal wedi cael ei hystyried?

Byddwn yn cynnal asesiadau cefndir archaeolegol a hanesyddol helaeth o’r safle a’r ardal gyfagos. Bydd canfyddiadau’r asesiadau hyn yn ein helpu i ddylunio’r prosiect i osgoi effaith ffisegol uniongyrchol ar asedau treftadaeth.

Bydd rhagor o wybodaeth fanwl, gan gynnwys yr arolygon a’r asesiadau technegol y cyfeirir atynt uchod, ynghylch sut rydym wedi ystyried a cheisio diogelu treftadaeth yr ardal ar gael yn ystod ein hymgynghoriad statudol.

Beth fyddwch chi'n ei wneud i amddiffyn bywyd gwyllt lleol a'r amgylchedd fel rhan o'r cynlluniau?

Fel rhan o’n cynigion ar gyfer Parc Ynni Lan Fawr, rydym wedi ymrwymo nid yn unig i amddiffyn ond hefyd i wella cynefinoedd ar gyfer bywyd gwyllt lleol ar draws y safle.

Bydd y prosiect yn darparu budd net i fioamrywiaeth dros ei oes, gan gynnwys creu ac adfer cynefinoedd. Bydd y gwelliannau hyn, a ddygir o dan reolaeth briodol am gyfnod y cynllun (45 mlynedd), hefyd o fudd i fywyd gwyllt ar draws y safle trwy gynyddu ansawdd, maint, amrywiaeth a chysylltedd cynefinoedd o’r hyn sydd ar hyn o bryd.

I gefnogi ein cais cynllunio i PEDW, byddwn yn cynnal cyfres gynhwysfawr o arolygon ecolegol a dadansoddiad annibynnol manwl dros gyfnod estynedig, sy’n cwmpasu fflora a ffawna ar y safle. Mae’r asesiadau a’r astudiaethau hyn yn hanfodol i lywio datblygiad dyluniad y prosiect er mwyn sicrhau ein bod yn cydymffurfio â pholisi cynllunio lleol a chenedlaethol sy’n ymwneud â bioamrywiaeth.

Dysgwch fwy am ein dull o ymdrin â bioamrywiaeth.

Sut fydd y prosiect yn cysylltu â'r grid trydan?

Yng nghanolbarth Cymru, nid oes gan y rhwydwaith trydan presennol y capasiti i gysylltu’r holl ynni gwyrdd glân newydd a gynlluniwyd â chartrefi a busnesau – i roi terfyn ar ddefnyddio tanwydd ffosil mae angen seilwaith newydd arnom ac yn gyflym.

I’r perwyl hwnnw, mae Green GEN Cymru wedi cynnig llinell grid Tywi Teifi.

Mae Green GEN Tywi Teifi yn destun cais cynllunio ar wahân a gellir dod o hyd i fwy o fanylion yn https://greengentowyteifi.com/en/

Cwblhaodd Green GEN yr ymgynghoriad cam dau ar Dywi Teifi yn ddiweddar ac mae’r gyfres lawn o ddogfennau yn parhau i fod ar gael yn https://greengentowyteifi.com/en/documents/.

Ynglŷn ag uno Lan Fawr â Pharc Ynni Bryn Rhudd

Pam fod Bryn Rhudd a Lan Fawr yn cael eu huno yn un parc ynni?

Mae Bryn Rhudd a Lan Fawr yn cael eu dwyn ynghyd fel un prosiect oherwydd bod amserlenni datblygu’r ddau safle bellach wedi’u halinio. Mae hyn yn golygu y gallwn ddefnyddio un set gyson o wybodaeth arolwg ar draws yr ardal gyfan, gan wneud y broses yn gliriach ac yn haws i’w dilyn.

Mae hefyd yn adlewyrchu’r hyn a glywsom mewn ymgynghoriadau cynharach, lle’r oedd pobl leol a rhanddeiliaid eisoes yn gweld y ddau safle fel un prosiect.

A yw hyn yn golygu bod cyfanswm nifer y tyrbinau yn cynyddu neu'n lleihau?

Bydd cyfanswm nifer y tyrbinau yn aros yr un fath. Ni fydd unrhyw dyrbinau’n cael eu hychwanegu na’u tynnu oherwydd yr uno hwn.

A fydd y cynllun yn newid oherwydd yr uno?

Ni fydd y cynllun na’r ffin ddatblygu yn newid o ganlyniad i ddod â’r parciau ynni at ei gilydd. Fodd bynnag, mae’n bosibl y bydd rhai manylion yn newid o hyd wrth i ni barhau i ddatblygu’r cynlluniau.

A yw hyn yn cael ei wneud i wneud y parc ynni yn haws i gael caniatâd?

Nid yw dod â’r ddau barc ynni at ei gilydd yn ei gwneud hi’n haws cael cymeradwyaeth. Bydd y cynlluniau’n dal i gael eu hasesu yn yr un ffordd drylwyr, gan ddilyn y broses a nodir gan Benderfyniadau Cynllunio ac Amgylchedd Cymru (PEDW). Bydd y penderfyniad terfynol yn parhau i fod yn seiliedig ar gryfder yr astudiaethau amgylcheddol, y dystiolaeth a ddarparwyd, a’r adborth a gasglwyd o ymgynghoriadau, nid ar a yw’r safleoedd yn cael eu hystyried gyda’i gilydd.

Mae dod â’r parciau ynni at ei gilydd yn adlewyrchu’n syml eu bod bellach ar yr un amserlen, a bod pobl leol a rhanddeiliaid eisoes yn eu gweld fel un parc ynni. Mae hefyd yn gwneud yr asesiadau ac ymgysylltiad cymunedol yn gliriach, yn fwy cyson ac yn haws i’w deall.

Pam roedden nhw ar wahân yn y lle cyntaf os ydyn nhw'n effeithio ar yr un ardal?

Dechreuon nhw fel dau barc ynni ar wahân oherwydd bod pob safle yn gweithio i’w amserlen ei hun, gydag arolygon ac asesiadau gwahanol yn digwydd ar wahanol adegau. Er eu bod nhw yn yr un ardal, roedden nhw’n symud ymlaen yn annibynnol. Wrth i’r gwaith fynd yn ei flaen a’r amserlenni gyd-fynd, daeth yn amlwg y byddai eu dwyn at ei gilydd yn gwneud y broses yn gliriach, yn haws i’w rheoli ac yn haws i’r cyhoedd ei dilyn.

A yw hyn yn newid yr amserlenni ar gyfer cwblhau'r parc ynni?

Na, nid yw dod â’r parciau ynni ynghyd yn newid yr amserlenni cyffredinol ar gyfer cyflawni. Mae’r gwaith sydd ei angen, y broses gynllunio, a’r camau ymgynghori statudol i gyd yn aros yr un fath.

Yr hyn y mae hyn yn caniatáu inni ei wneud yw cydlynu asesiadau ac ymgysylltu â’r cyhoedd yn fwy effeithlon. Gallwn hefyd ddefnyddio un set o ddata ar gyfer dull cydgysylltiedig.

A fydd dod â'r ddau barc ynni at ei gilydd yn un yn lleihau neu'n cynyddu unrhyw effaith bosibl ar y dirwedd?

Ni fyddai dod â’r parciau ynni at ei gilydd yn newid sut y gallai’r dirwedd gael ei heffeithio. Mae’r cynlluniau rydyn ni’n gweithio arnyn nhw’n cynnwys yr un nifer o dyrbinau yn yr un lleoliadau, boed y safleoedd yn cael eu hystyried ar wahân neu fel un parc ynni.

Gall cyfuno’r parciau ynni hefyd gynnig cyfle i leihau goleuadau awyrennau.

Sut fydd dod â'r parciau ynni hyn at ei gilydd yn mynd i'r afael ag effeithiau cronnus gyda safleoedd arfaethedig eraill?

Ni fydd uno’r parciau ynni yn newid sut mae effeithiau cronnus yn cael eu hasesu. Bydd yr asesiad yn cael ei wneud yn yr un ffordd ag o’r blaen, gan ddefnyddio’r un dull y cytunwyd arno gyda’r awdurdodau cynllunio lleol a Phenderfyniad Cynllunio ac Amgylchedd Cymru (PEDW).

A fydd gwybodaeth am fywyd gwyllt a chynefinoedd (h.y. arolygon ecolegol) yn cael ei hystyried gyda'i gilydd ar draws y ddau safle?

Bydd yr holl wybodaeth sydd wedi’i chasglu am blanhigion, anifeiliaid a chynefinoedd naturiol yn y ddau safle yn cael ei dwyn ynghyd a’i hystyried mewn un asesiad cyffredinol.

A fydd tyrbinau'n cael eu symud ymhellach i ffwrdd o gartrefi?

Dyma rywbeth a fydd yn cael ei ystyried yn ofalus wrth i’r cynlluniau gael eu datblygu. Byddwn yn defnyddio astudiaethau manwl i ddeall sut y gallai’r tyrbinau effeithio ar gartrefi cyfagos, gan gynnwys sut y gallent edrych a faint o sŵn y gallent ei greu. Mae terfynau clir y mae’n rhaid i ni eu bodloni i amddiffyn pobl sy’n byw gerllaw, a bydd y rhain yn cael eu hystyried wrth benderfynu a oes angen newid lleoliadau unrhyw dyrbinau.

A fydd yr uno yn newid y lefelau sŵn a ragwelir?

Ni fydd yr uno yn newid y lefelau sŵn a ragwelir o’r parc ynni hwn, oherwydd bod sŵn eisoes yn cael ei asesu fel cyfanswm y sŵn o’r ddau barc gyda’i gilydd. Mae’r terfynau sŵn yn aros yr un fath p’un a yw’r parciau’n cael eu hasesu ar wahân neu gyda’i gilydd. Mae dod â’r ddau barc at ei gilydd fel un parc sengl yn golygu nad oes angen i ni rannu’r terfynau sŵn rhwng y ddau safle, sy’n gwneud yr asesiad yn symlach.

A fydd yr uno yn lleihau faint o draffig adeiladu pe bai’r parc ynni’n cael ei gymeradwyo i gael ei adeiladu?

Mae’n annhebygol y bydd y traffig adeiladu cyffredinol yn newid. Bydd angen danfon yr un deunyddiau ac offer o hyd. Fodd bynnag, mae symud ymlaen fel un parc ynni yn golygu y gellir cynllunio a chydlynu traffig adeiladu yn fwy effeithlon, a allai helpu i reoli danfoniadau’n well a lleihau aflonyddwch lle bo modd; er enghraifft, byddai danfoniad a tharfu ar draffig yn digwydd unwaith, yn hytrach na ddwywaith.

A fydd llwybrau mynediad yn newid?

Disgwylir o hyd i’r llwybr mynediad fod o borthladd Abertawe, gan adael y briffordd gyhoeddus ar yr A482, fel y rhannwyd gyda’r cyhoedd yn ystod yr ymgynghoriad anstatudol (hwn oedd yr ymgynghoriad anffurfiol a gynhaliwyd gennym ym mis Tachwedd 2025).

Pa mor hir fydd y gwaith adeiladu’n para ar gyfer y parc ynni nawr ei fod yn un safle sengl?

Rydym yn amcangyfrif y bydd yn cymryd rhwng 2.5 a 3 blynedd.

A fydd ymgynghori â'r gymuned eto ar Barc Ynni Lan Fawr wedi'i uno?

Dros y misoedd nesaf, byddwn yn cynnal arolygon ar y safle i helpu i lunio cynllun y parc ynni. Bydd ein tîm buddsoddi cymunedol yn parhau i gyfarfod â sefydliadau lleol i ddeall yn well sut y gallwn gefnogi pobl yn yr ardal – yn enwedig gyda sefydliadau y dywedodd y gymuned leol wrthym eu bod yn bwysig iddynt yn ystod ein hymgynghoriad cychwynnol yn ôl yn 2025.

Yna byddwn yn cynnal ail ymgynghoriad cyhoeddus ffurfiol (a elwir yn aml yn ymgynghoriad statudol) yn Haf 2027, lle byddwn yn rhannu manylion llawn ein cynlluniau ar gyfer y parc ynni unedig ac yn gwahodd adborth gan y gymuned leol a rhanddeiliaid. Rydym wedi ymrwymo i ymgysylltu’n barhaus â’r gymuned a byddwn yn parhau i ddarparu diweddariadau wrth i ragor o wybodaeth ddod ar gael. Dysgu mwy am sut rydym yn ymgysylltu â’r cyhoedd o fewn ac y tu hwnt i ymgynghoriadau.

A yw fy sylwadau ar yr ymgynghoriad cyfun yn dal i sefyll nawr bod y parciau wedi uno?

Cynhaliwyd ymgynghoriadau anstatudol ar gyfer parciau ynni Lan Fawr a Bryn Rhudd ddiwedd 2025, lle gallai aelodau’r cyhoedd wneud sylwadau ar y naill barc neu’r llall yn ystod y cyfle ymgysylltu anffurfiol. Pan wnaethom adolygu’r adborth o’r ymgynghoriadau hyn, roedd yn amlwg bod y gymuned a rhanddeiliaid yn gweld y ddau safle fel un parc ynni. O ganlyniad, mae’r holl sylwadau o’r ymgynghoriad anstatudol yn parhau i fod yn berthnasol a byddant yn cael eu hystyried wrth i’r cynlluniau ar gyfer cynnydd y parc ynni fynd rhagddynt.

Community

Beth yw'r manteision i'r gymuned?

Yn ogystal â chynhyrchu’r ynni glanach, gwyrddach a mwy cynaliadwy sydd ei angen i fynd i’r afael â’r argyfwng hinsawdd, bydd Parc Ynni Lan Fawr yn darparu buddion sylweddol i’r gymuned leol.

Am bob megawat o ynni y mae gan Barc Ynni Lan Fawr y gallu i’w gynhyrchu, bydd £7,500 yn cael ei fuddsoddi yn y gymuned leol. Bydd hyn yn gweld Cronfa Budd Cymunedol flynyddol o tua £2.75 miliwn bob blwyddyn dros oes y prosiect.

Bydd y Gronfa Budd Cymunedol yn cael ei gweinyddu trwy endid elusennol annibynnol i gefnogi cymunedau lleol i greu prosiectau etifeddiaeth, cefnogi elusennau a grwpiau a gwella gwasanaethau.

Mae’r gronfa hefyd wedi’i chysylltu â’r Mynegai Prisiau Defnyddwyr (CPI) i ganiatáu ar gyfer chwyddiant economaidd ac i ddiogelu’r cyllid ar gyfer y dyfodol.

Wedi’i lywio gan ymgysylltu â phobl leol a rhanddeiliaid, bydd cyllid budd cymunedol yn canolbwyntio ar greu cymunedau iachach a chyfoethocach trwy gefnogi gwelliannau hamdden, iechyd a lles, gwella’r cynnig addysg lleol a nodi mwy o lwybrau i gyflogaeth i bobl leol. Bydd hefyd yn tynnu sylw at gyfleoedd i ddathlu a hyrwyddo diwylliant, treftadaeth a bioamrywiaeth leol.